W 76. rocznicę śmierci bp. Juliusza Burschego odbyła się modlitwa na cmentarzu miejskim Reinickendorf w Berlinie.
Długo poszukiwano miejsca pochówku zmarłego w hitlerowskim więzieniu polskiego biskupa ewangelickiego Juliusza Burschego (1862-1942). Odnalezienie w ubiegłym roku dokumentów przez Niemca Klausa Leutnera i Polaka Pawła Woźniaka, którzy dzięki prowadzonym dochodzeniom ustalili miejsce złożenia urny, stało się szczególnie w Polsce sensacją.
Dla upamiętnienia Biskupa Burschego odbyła się we wtorek, 20 lutego, a więc w kolejną rocznicę śmierci Biskupa Burschego, modlitwa na Miejskim Cmentarzu przy Humboldtstrasse w Berlinie Reinickendorf – wpierw w wąskim gronie rodzinnym, jak i z udziałem zaproszonych gości z Polski i Niemiec. Wspólnie poprowadzili ją bp Markus Dröge z Ewangelickiego Kościoła Berlina wraz z bp. Jerzym Samcem, zwierzchnikiem Kościoła Ewangelicko-Augsburskiego w Polsce.
W swoim kazaniu bp Dröge powiedział: „Dziś jednak mamy szansę, dzięki odnalezieniu grobu na tym cmentarzu, na wspólną zadumę nad myślą i dziełem życia biskupa Burschego. Jego celem było stworzenie silnego Kościoła jednoczącego Polaków i Niemców. W zupełnie inny sposób w ostatnim dwudziestoleciu wyrosło partnerstwo ewangelickich chrześcijan po tej i tamtej stronie polsko-niemieckiej granicy. Z delikatnych więzi pojednania pomiędzy naszymi Kościołami powstała z biegiem czasu mocna sieć dobrych wzajemnych stosunków, za co jestem bardzo wdzięczny.”
Nabożeństwo zakończyło się złożeniem wieńca w miejscu pochówku.
Po modlitwie zaproszono rodzinę i gości na poczęstunek do siedziby Ewangelickiego Kościoła Niemiec (EKD) w centrum Berlina. Obok prezesa Rady EKD ks. Annette Kurschus i bp. Jerzego Samca, słowa pozdrowienia przekazała berlińska sekretarz stanu Sawsan Chebli.
Oficjalne pozdrowienia w imieniu Rodziny Bursche reprezentowanej przez 10 osób, wygłosił Juliusz Gardawski, prawnuk Biskupa Juliusza Burschego.
Biskup Samiec mówił: „Po wojnie jasno nazwano zbrodnie popełnione podczas wojny i tylko dlatego pojednanie było możliwe. Dziś także potrzebujemy takich postaci jak bp Juliusz Bursche oraz wielu tych, którzy budowali pojednanie pomiędzy naszymi narodami. Miłość pozwala na wybaczanie i prośbę o przebaczenie.”
Ksiądz Prezes Annette Kurschus, wiceprzewodnicząca Rady EKD i pełnomocnik Rady EKD ds. relacji polsko-niemieckich, przypomniała znaczenie pielęgnowanych od 40 lat więzi między EKD a Kościołami w Polsce: „Jesteśmy wdzięczni za poczucie wspólnoty, jakie rozwinęło się w ostatnich dekadach pomiędzy EKD a Polską Radą Ekumeniczną. Relacje naszych Kościołów są znakiem pojednania pomiędzy naszymi narodami, znakiem, który emanuje w naszych społeczeństwach. Wiara chrześcijańska nie wyklucza, ale łączy. Nie zamyka, ale otwiera.”
Biskup Juliusz Bursche był od 1904 roku generalnym superintendentem, a od 1936 r. Biskupem Kościoła Ewangelicko-Augsburskiego w Polsce oraz zdecydowanym orędownikiem polskiej niezawisłości. Do dziś otaczany jest w Polsce wielkim szacunkiem. Ponieważ jako potomek niemieckich imigrantów angażował się na rzecz Polski, w myśl ideologii narodowo-socjalistycznej uznano go za „zdrajcę narodu niemieckiego.”
W 1939 roku został aresztowany i przewieziony do więzienia Gestapo przy Albrechtstrasse, a potem przetransportowany do obozu koncentracyjnego Sachsenhausen. W lutym 1942 r. przewieziono go w ciężkim stanie do szpitala w Berlinie, gdzie wkrótce zmarł.
Rodzinie odmówiono wydania doczesnych szczątków Biskupa, jak i ujawnienia miejsca pochówku. Pamięć o nim miała być zupełnie wymazana.
Ówczesny Urząd Kościelny ds. Zagranicznych Niemieckiego Kościoła Ewangelickiego wspierał tę haniebną politykę, dlatego też Ewangelicki Kościół Niemiec wyraził w 1992 roku, w 50. rocznicę śmierci Biskupa Burschego, przerażenie i wstyd wobec uwikłania niemieckich instytucji kościelnych w prześladowanie Biskupa Burschego i poprosił o wybaczenie.
Pozdrowienie ks. Annette Kurschus
Pozdrowienie prof. Juliusza Gardawskiego
Źródło: luteranie.pl
